۰
روايتي از روزهاي تمرين اپراي عروسكي «خيام» به بهانه آغاز اجرا
اسرار ازل را نه تو داني و نه من
جنب و جوش و هيجان عروسک گردانان و سايه بازان خبر از کاري عظيم مي دهد. اينجا تالار فردوسي است و ماجراي تمرين اپراي عروسکي «خيام»، جديدترين طرح گروه تئاتر «آران» است.
Share/Save/Bookmark
يکشنبه ۲۵ تير ۱۳۹۶ ۱۶:۲۸
اسرار ازل را نه تو داني و نه من
به گزارش امروزنامه، «بهروز غريب پور» سه سالي است که کليد طرح خيام را زده و اين روزها به ثمر نشستنش را از اتاق فرمان تالار فردوسي به تماشا نشسته است و ايرادهاي تمرين را مي گيرد تا از يکشنبه 25 تيرماه، نمايشي تمام و کمال را ميهمان چشم و گوش مخاطبان کند. تمرين ها هر روز از ساعت 10 صبح آغاز و تا 12 شب ادامه داشت. گروه بزرگي دست به دست هم دادند تا انديشه خاص و سليقه فلسفي خيام نيشابوري درباره کائنات، که هيچ گاه تازگي خود را از دست نخواهد داد و برهه اي از زندگي او را براي علاقه مندان به نمايش بگذارند. غريب پور، خيام را بزرگترين طرحي که تاکنون انجام داده است مي داند و مي گويد: «خيام در ميان کارهاي من، با بيش از 300 نفر، پرشمارترين نيروهاي درگير را، چه در زمان توليد و چه اجرا، دارد و مي توانم بگويم دشوارترين کار من است.»
    سخن گفتن از خيام شايد کار ساده اي به نظر بيايد اما نرم نرمک اين سادگي به پيچش هاي اشعار و ذهن خيام تبديل مي شود، اشعاري آيينه وار که به هرکسي تلنگر انديشيدن مي زند. خيام علاوه بر رياضيات و نجوم در طب و لغت و فقه و تاريخ نيز دست داشته و در قامت يک شاعر، وجهه اي رمانتيک ندارد، بلکه فيلسوفي مادي و طبيعي است و نمي توان چون مولانا و سعدي و حافظ و... براحتي انتزاع ذهنش را به عينيت بدل کرد. کارگردان اپراهاي عروسکي متعدد ايران، درباره سختي به نمايش درآوردن خيام اظهار مي کند: «در خيام با حداقل ابيات روبه رو بودم، برعکس ساير شاعرانِ شهره. اگر اين غربالگري در مورد رباعيات خيام انجام نمي شد ما امروزه با بيش از هزار رباعي از خيام روبه رو بوديم. تصحيح کنندگان چيزي حدود 100رباعي را از آنِ خيام مي دانند و اين دشواري کار را صدچندان مي کند.»
    پرده کنار مي رود، غريب پور با تلفيق زمين و آسمان، جهان خيام را ميسر کرده است. او با لايه لايه کردن سِن، جهاني سيال را مقابل چشمان تماشاگر گذاشته است، در اعوجاج آينه بزرگي که روي صحنه مي آيد و مي رود تا «کاين آمدن و رفتنم از بهر چه بودِ» انديشه خيامي را به تصويري ترين شکل ممکن نشان دهد. غريب پور درباره انتخاب خيام مي گويد:«ما تمام تلاشمان را صرف اين کرده ايم که آثار بزرگان جهان را روي صحنه بياوريم اما جاي انديشه بزرگان ايران همواره خالي بوده است، بنابراين پس از رستم و سهراب، تمام همّ و غمم اين بود که اين انديشه ايراني را که از نظر من شايستگي دارند به مردم سرزمينم و مردم جهان معرفي کنم، يکي از محسنات گروه آران وقت گذاشتن براي کار عاشقانه اي است که انجام مي دهد و آن چيزي که ما را به هم پيوند مي زند عشق است.»
    کارگردان، تماشاگر را در کابوسي قرار مي دهد که مرگ مي بيند، کشتار مي بيند، بهشت و دوزخ را مي بيند و هر کدام از تصاوير، تصوير بعدي را در ذهن تماشاگر متبادر مي کند. جهنمي که توسط بشر ساخته مي شود، جهنمِ حسن صباح و فدائيان که معتقد بودند «خوني که بريزيم حلال است، مالي که بگيريم حلال است» و فرمان مي دهد به کشتن ديگران، بي محکمه، بي داوري؛ از جهان خواب گونه به جهان واقعي مي رويم، گاهي آسمان پرستاره و کهکشاني و گاهي اسفل السافلين. چقدر اين ناسوت به روزگار خودمان شبيه است؛ غريب پور خيام را تصويري ترين اثرش مي داند: «تلفيق همه اين خيال و واقعيت ها روي صحنه اي که تنها 4.5 متر عمق دارد، کار سختي بود و ما بايد فراخناي صحنه هاي بزرگ و وسيع را متبادر مي کرديم که با طراحي صحنه درست ميسر شده است.»
    امير بهزاد ساخت موسيقي خيام را به عهده داشته و غريب پور درباره همکاري مجدد با او و روند توليد موسيقي مي گويد: «من همه طراحي ها را خودم انجام مي دهم و همواره در کارهايم ناظر بر موسيقي بوده ام. در ذهنم هست که در هر صحنه نور و دکور و موسيقي چيست. امير بهزاد در طرح هايي که با هم بوده ايم همکاري لذت بخشي داشته ايم و از نت اول با هم کار کرده ايم، خوشحالم طرح هاي من آهنگسازان قدري را به کشور معرفي کرده است. ما کر را در شيراز ضبط کرديم، موسيقي را در لندن و آوازها را در تهران. يک رهبر ايراني پرقدرت به نام فرنوش بهزاد به ما کمک بسياري کرد. آقايي به نام نويد نيکبخت نيز عاشقانه در ضبط و سفر به ما کمک کرد تا خيام روي صحنه بيايد.»
    غريب پور محمد معتمدي، اسحاق انور، وحيد تاج، رها يوسفي، مهدي امامي، مهرداد ناصحي، حامد فقيهي، محمد فرزين ذوالقدر، شاهو عندليبي و... را به عنوان خوانندگان خيام انتخاب کرده است، با اين ديد که اين کار بازيگري-خوانندگي همزمان است.
    تالار فردوسي از امروز، ساعت 19، ميزبان اپراي عروسکي «خيام»، جديدترين طرح گروه تئاتر «آران» است.
منبع : روزنامه ایران
کد مطلب : ۳۱۱۹۷


دچار زوال نظريه پردازي شده ايم

اميرعلي نجوميان

سه شنبه ۲۷ تير ۱۳۹۶
دچار زوال نظريه پردازي شده ايم

مردي كه در ميان واژه ها خوابيده است

دكتر محمد معين

سه شنبه ۲۷ تير ۱۳۹۶
مردي كه در ميان واژه ها خوابيده است

بازخوانی یادداشت علی تجویدی درباره حسینعلی ملاح

حسینعلی ملاح

سه شنبه ۲۷ تير ۱۳۹۶
بازخوانی یادداشت علی تجویدی درباره حسینعلی ملاح

منوشکین و نمایشنامه‌ای بدون تاریخ مصرف

مسعود دلخواه

دوشنبه ۲۶ تير ۱۳۹۶
منوشکین و نمایشنامه‌ای بدون تاریخ مصرف

ويژگي هاي تفسير اشراقي شاهنامه

سهراب گنجي مراد

دوشنبه ۲۶ تير ۱۳۹۶
ويژگي هاي تفسير اشراقي شاهنامه

ذوق نوشتن و تحقیق از میان رفته است

بقایی ماکان

يکشنبه ۲۵ تير ۱۳۹۶
ذوق نوشتن و تحقیق از میان رفته است

اشاعه فرهنگ ايران در شرق اروپا

مرتضي نورائي

يکشنبه ۲۵ تير ۱۳۹۶
اشاعه فرهنگ ايران در شرق اروپا

طنز <گل آقا> ادبي و تاريخي بود

کيومرث صابري

شنبه ۲۴ تير ۱۳۹۶
طنز  ادبي و تاريخي بود

دکتر طباطبایی نمی‌خواهد ببیند

حجت‌الاسلام دکتر داود مهدوی زادگان

شنبه ۲۴ تير ۱۳۹۶
دکتر طباطبایی نمی‌خواهد ببیند

هنوز بايد ياد بگيريم!

حميد سمندريان

پنجشنبه ۲۲ تير ۱۳۹۶
هنوز بايد ياد بگيريم!

كاهش قدرت تخيل و تفكر با اشباع تصويري

عبدالرحمن نجل رحيم

پنجشنبه ۲۲ تير ۱۳۹۶
كاهش قدرت تخيل و تفكر با اشباع تصويري

سنجش خواجو و خواجه در شیوه‌ سخنوری

دکتر میرجلال‌الدین کزازی

چهارشنبه ۲۱ تير ۱۳۹۶
سنجش خواجو و خواجه در شیوه‌ سخنوری